Monday, February 13, 2017

Song tử của Như Quỳnh de Prelle






Dành cho những tưởng tượng trong thi ca 


Mt vài nhn đnh v Song t 

Ging thơ và li thơ ca tác gi khá mi m, mnh m, gây n tượng, có nét đc đáo. Có nhng bài tôi cm tình như Lâu đài mùa xuân, Mt tri & người đàn bà điên, Hoa T cung, Nàng thơ, Mơ trong khuôn hình, Mùi, Hin sinh, Thư viết cho người yêu, Cuc đin đàm, Song T, Hai trái tim, Mt người đàn bà, Phòng khám răng...

Thy được các li khác nhau trong đó:
- Li mang tính "xut biu" (expressionist) cc t cm giác mnh ca bn thân, n tượng th giác mnh
- Li ghi nhn dài dòng kiu "live movie" din tiến cuc sng thc, không tu t (rhetoric)
Con đường Thơ ca tác gi rt đáng đ đi theo mt đi. 

Nhà thơ Hoàng Hưng 

Nếu xem “Thơ va là ch dng chân va là cuc hành trình” (R.Gamzatôp) thì chúng tôi xem s chuyn đng tình cm, s chuyn đng ngôn t trong tp “Song T” ca Như Quỳnh de Prelle như mt mt dòng sông đy ma m, luôn n cha các lp sóng ngm, miết mi bi đp nên nhng hình tượng thơ đp, mang tính ngh thut cao. Vi mt li viết đy cm xúc, đy lý trí và đy p phù sa ch nghĩa như thế, thơ ch không h mòn vt, nhàm chán. Chúng tôi tin, dòng sông thơ ca ch không bao gi đng yên, luôn vươn ti, khám phá và tn hiến vùng đt mi.
Hoàng Thu Anh và Song t, Nhng cơn rung chn tình ca người đàn bà thơ 

Dù đã đc đi đc li tp thơ không biết bao nhiêu ln, tôi vn luôn cm thy b bao vây khi c gng đt nhp thế gii ca riêng Quỳnh bi th ch lm khi c tình giu nghĩa nhưng li tuôn bt cn không dè chng không lp liếm, không giu che. Mi bài thơ hãy còn là mt th thách vi riêng tôi. Tp thơ dù đã được tôi đc ròng rã my tháng tri vn còn niêm gi vn khó đoán ca nó. Bi thế, tôi không cho là my dòng cm nhn đơn gin tôi được hân hnh viết ra đây nh hưởng gì ti vic thưởng thơ ca bn. Nếu yêu thơ, xin mi nhp cuc. Có điu này, tôi phi nhc: thơ Như Quỳnh de Prelle không dành cho nhng người yếu tim.

Tiến s Văn hc Nguyn Th Thanh Lư

Đó là mt th nham thch cun cun trong huyết qun trào ra lúc ngc v. Đc sut c ba phn “V ngc”, “Thư viết cho người yêu”, “Song T và thi ca”, ta đu nhn ra sc nóng như la ca dòng nham thch y. Nhng dòng thơ nham thch c chy tràn tr, cho đến khi dòng thơ cui đã chm hết, vn chưa thy tro bi ca nham thch bay lên, la như vn còn âm trong đt đai ca dòng thi ca Như Quỳnh de Prelle. đó ta nhn cm rt rõ ni đau v ra cơn đau, t đó máu chy khp không gian và trong nhng tĩnh mch trng ca vô thc, nhng chiêm nghim tràn vào, lp đy. 

Nhà thơ H Đăng Thanh Ngc







Thursday, January 26, 2017

Thơ Nguyễn Đức Tùng

Như Một Đôi Giày Nhỏ

Như một đôi giày nhỏ
Anh yêu em

Như một khúc bánh mì
Anh chờ em đêm khuya

Như một cơn mưa
Anh thức cùng em

Khi mọi người đã đi rồi
Anh là những gì còn lại


Gởi Muối 

Bạn quá nhỏ bé
Tôi chẳng bao giờ nhìn thấy bạn
Bạn quá tầm thường
Chẳng ai còn để ý
Cho đến một ngày
Bạn tới trên lưng bàn tay
Của một người thương tiếc


Gởi người đàn bà buổi sáng thứ hai 

Không phải ai cũng được nhìn thấy
Một con thiên nga trắng toát
Trên mặt hồ tuyết tan


Không phải ai cũng được nhìn thấy
Một lần bộ ngực em
Giữa chăn màn buổi sáng


Đầy bóng tối, ngay cả
Một người đàn ông tuyệt vọng
Không nhà
Cũng biết bỏ mũ ra, trên cầu, trước một con thiên nga


Nhà văn thế hệ 8x Trần Băng Khuê

Với văn chương, tôi không biết phải nói về nó như thế nào, về việc bén duyên, hay hoàn cảnh thôi thúc tôi đến với nó. Những ý niệm này, có đôi lần tôi đã lẩn thẩn nghĩ đến, thỉnh thoảng băn khoăn một chút, rồi thì mọi sự dường như diễn tiến theo một cách nào đó tôi cũng không nắm bắt được nữa. Tự nhiên nhi nhiên vậy.
Tôi chỉ biết mình đã từng từ bỏ, chạy trốn với câu chuyện của chữ nghĩa trong những giới hạn về việc hiểu và tầm đón nhận. Nhưng, rõ ràng tôi, hoặc không hẳn là tôi trong những hoàn cảnh đã diễn tiến từ kí ức, quá khứ, từ những trải nghiệm, những thứ tôi gọi là một cơn đau ẩn nghiệm của chính tôi, hoặc xung quanh tôi, về cuộc đời, về con người, về phận kiếp nhân sinh trong vũ trụ này khiến tôi cần, muốn và “nhờ vả” đến ngôn ngữ để được thể hiện sự tồn tại của bản thân, để va đập và sống với đầy đủ mọi nghiệm sinh trọn vẹn nhất mà bản ngã tôi được trao gửi. Tôi có cảm giác, cũng giống như bao nhân vị khác, khi mình được trao ban một ơn huệ, mà tôi cứ đinh ninh rằng, như là thiên tính vậy, mình phải sống đến tận cùng mọi hơi thở của nó, đau đáu, thiết tha, có lúc hoang hoải và có lúc muốn ngồi khóc, nhưng bao giờ cũng lấp lánh hi vọng, cái nhiệt huyết khấp khởi và tràn đầy. Một tồn tại có hi vọng là một tồn tại mà tôi cho là có nghĩa. Tôi sẽ không bàn chuyện tôi đến với văn chương như một kiểu bén duyên, hay hoàn cảnh đưa dẫn. Với tôi, chỉ đơn giản, khi đã nắm bắt được sự đặc biệt từ câu chuyện chữ nghĩa, tôi nghĩ, tôi đã được trao ban cho một sứ mệnh làm người, làm một nhân vị tồn tại đủ đầy cả hai bản thể hoàn hảo của tạo hóa bằng việc thể nghiệm với ngôn từ.

Tôi cảm thấy may mắn, vì rõ ràng, tôi chẳng phải chạy trốn nó, mà ngược lại, khi tắm mình vào nó, tôi thấy như tôi đang tắm mình vào cuộc đời, và cuộc đời tôi như được nhân lên nhiều lần trong cuộc đời của những thân phận khác. Tôi không còn hãi sợ. Tất nhiên, có khi, chính những trải nghiệm ấy có thể khổ đau chút ít, cô đơn chút ít theo cách nghĩ của người đời, nhưng với riêng tôi, nó hoàn toàn khác. Tôi như độc hành mà tràn đầy, như lữ thứ mà hạnh phúc vạn nẻo, bởi đó là cảm giác chiếm hữu chính bản thân mình mà tôi muốn, hoặc chiếm hữu lấy đời sống của kẻ khác, chiếm hữu vũ trụ và hiểu rõ hơn nữa về bản thể của con người. Như một kiểu đi du lịch ấy, trong một cuộc chơi kĩ nghệ cũng nhiêu khê công phu lắm, như phiêu lưu, khám phá, hay khuấy động những thứ còn ẩn giấu rất sâu trong thế giới kì lạ này, những thứ nhức nhối mà cuốn hút.

Tôi nghĩ, văn chương ở ngữ nghĩa khác trước hết là cũng trải nghiệm cá nhân, là nhu cầu nội tại được thể hiện, được nói. Với tư cách là một người cầm bút, tôi cho rằng khi nào con người ta còn muốn làm một cây sậy biết trăn trở, văn chương còn là một sân chơi mà bản thân mỗi chúng tôi đều không muốn làm cầu thủ dự bị, dù mang căn tính Việt hay bất kì màu da sắc tộc nào. Thử nhìn xem văn chương thế giới đã đi một con đường rất dài, rất rộng, và vượt trội về tất cả mọi phương diện, nhất là tầm tư tưởng. Nhưng, trong quá trình hội nhập và mở rộng biên độ giao lưu văn hóa ngôn ngữ, nhờ thế, văn chương đương đại Việt cũng được dự phần kết nối mạnh mẽ với nền văn chương đương đại thế giới, và bắt đầu đạt được một số thành tựu cụ thể qua các giải thưởng văn học quốc tế.

Tôi chỉ là một người cầm bút, thích được lặng lẽ trong góc nhỏ nào đấy, nơi mình được thỏa sức và tung chí. Tôi nghĩ nhiều người cầm bút khác cũng có ước muốn tương tự. Đôi khi ta nói về văn chương và gán nhãn dân tộc tính hay ranh giới địa lý, vô hình chung chúng ta tự đặt mình ra khỏi dòng chảy của văn chương. Cái tôi muốn nói là giới hạn về ngôn ngữ. Song, chúng ta đều thấy, rất nhiều dịch phẩm văn chương thế giới đã có bản Việt ngữ. Tôi thấy nhiều nhà văn Việt có tài, một số tác phẩm khiến tôi mê mải, nhưng dường như vẫn chưa vươn ra được ngoài ranh giới của tiếng Việt, hẳn là do ngôn ngữ hay chuyện dịch thuật và xuất bản.

*

Bản thân tôi khởi đầu bằng những sáng tác truyện ngắn, đây là một thể loại mà tôi lấy làm thích thú. Tôi vẫn đau đáu với những thử sức dài hơi hơn, nơi tôi được tung hoành ngang dọc. Song, chính trong sự ngắn gọn và eo hẹp của câu chữ, truyện ngắn như một thể loại mà sự nín nhịn của nhà văn được đẩy lên cao trào, và thường bùng nổ vào những chữ, những chấm phẩy sau cuối. Như món mầm đá mà người đọc phải chấp nhận chờ đợi để rồi được hân hoan tận cùng, hoang hoải tận cùng hoặc đau đáu tận cùng với nhân vật với người viết và với những hiện sinh của riêng tư độc giả.

Truyện ngắn là một thể loại tưởng dễ nằm lòng, nhưng thực ra sức đẩy và đàn hồi của nó khiến người viết luôn phải đau đáu tìm cho ra được một cách thể hiện uyển chuyển, kết hợp giữa ý tưởng, tình tiết và chuyện dụng ngôn. Tôi nghĩ, có nhà văn khởi nghiệp bằng truyện ngắn và kết nghiệp cùng với nó. Có những nhà văn xuất sắc coi truyện ngắn như ngòi nổ và những thể loại dài hơi, tiểu thuyết chẳng hạn, là phát đại bác. Tôi cứ có cảm giác, sức công phá của một ngòi nổ đôi khi còn rắn rỏi và bùng cháy hơn cả một phát đại bác, nếu như nó gợi mở được sự đồng điệu của người đọc, như những số phận gặp số phận vậy. Bản thân tôi vẫn muốn tiếp tục làm được một cái gì đấy cùng truyện ngắn. Xét đến cùng, truyện có thể ngắn nhưng số phận nhân vật và kiếp tồn sinh vẫn có thể dài. Câu chữ có thể gọn lỏn nhưng những ý vị của nó, sự gợi mở của nó vẫn có thể không cùng. Tất nhiên, trong sự chồng chéo và đan cài của rất nhiều những trải nghiệm văn chương, như một tiên nghiệm vậy, tôi vẫn muốn tìm cho ra một lối đi, một cách thể hiện riêng. Nhưng đôi khi tôi nghĩ, cách tôi thể hiện riêng có thực sự là độc đáo, hay những ý niệm về thân phận con người mới là cái người viết muốn gửi gắm. Tôi muốn những đứa con tinh thần của mình như những củ hành vậy, để người đọc tự bóc tách những lớp ý vị nào đấy mà bản thân tôi cũng không dự phóng. Tôi sẽ rất hạnh phúc với điều ấy, vì tôi tin rằng, tác phẩm không bao giờ là hoàn kết khi chúng ta thông diễn với tư cách độc giả.

Tôi, thực tình, vẫn chỉ là một người viết mới bắt đầu, và đang chập chững leo lên từng nấc bậc thang của sự sáng tạo. Vậy nên, trò chơi tôi đang chơi vẫn là trò chơi lúc còn khai vị. Tôi cũng muốn định hình một phong cách. Người cầm bút nào cũng khao khát có được một cái riêng, cái tôi không ai sánh. Tôi chưa đủ trải nghiệm, hoặc thành tựu để có thể tự nhận mình là một người viết chuyên nghiệp, nhưng ít ra, tôi cảm thấy mình đã và đang định hình được con đường mà tôi theo đuổi khá rõ ràng.

Thỉnh thoảng, tôi lại có cảm giác lười nhác với những chuyện đẽo gọt hay nhuận sắc, kiểu kĩ nghệ gia công quá mức. Có điều, tôi biết, những gì tôi đang viết, những gì tôi đang thể nghiệm, từ bút pháp đến đề tài, đều mang ý hướng dẫn đưa tôi tới việc vươn lên, với một cách thế không giới hạn. Thiết nghĩ, chắc hẳn, không một người viết nào có thể tách rời chính sự hiện hữu của mình với thế giới này, với những hình hài cụ thể của một cuộc hiện sinh đủ đầy cung bậc đang tồn tại ngay xung quanh họ. Riêng cá nhân tôi, lúc này, cùng với sự đổi thay của thế giới vật chất cũng như tinh thần của con người, tôi biết, thử thách lớn nhất đối với công việc mà tôi đang theo đuổi, đó không chỉ là một trào lưu, một xu hướng, mà tôi đánh giá cao sự nhận thức về tầm tư tưởng. Bởi nếu không có tư tưởng, tác phẩm văn chương chỉ là một cuộc dạo chơi nhạt nhẽo, chắp nối, không có chiều sâu. Tất nhiên, với riêng thể loại truyện ngắn nói riêng và văn chương nói chung, tôi nghĩ, nó vẫn phải là chuyện trò chơi, chuyện giải trí. Nhưng sau rốt, nó thắp lên trong lòng người ta một ý niệm nào đấy. Và người ta nhớ được một tay cầm bút cụ thể, là ở ý tưởng và cũng còn ở cách thể hiện. Tôi nghĩ rằng phong cách của tôi là chưa hoàn kết. Nhà văn Lê Anh Hoài đã từng nhận xét và đọc vị về một truyện ngắn của tôi như sau: “Kiểu hành văn theo tư duy liên hệ mờ này nảy sinh khá nhiều liên tưởng thú vị và có thể cũng gây khó chịu với những người đọc quen lối nghĩ văn chương phải là những diễn giải rõ ràng”. Tôi nghĩ, người cầm bút diễn giải thế giới. Và mỗi người là một sắc một hương. Tôi chỉ mong mình làm một loài hoa không cần quá đẹp, nhưng có chút ý vị hay mùi hương gì đấy riêng biệt có thể khiến người ta nhớ đến.

*

Trong xu thế văn học hiện nay, cá nhân tôi nhận thấy, người viết, [nhất là, những người viết trẻ hiện nay], đã thực sự tiếp nhận, tiếp cận rất tinh nhạy về mọi mặt và có sự thay đổi rất lớn trong lối viết cũng như việc đón nhận tư tưởng, dự phóng cho một nguồn năng lượng dồi dào để luôn vươn về phía trước. Họ đã biết cách mở rộng biên độ thể nghiệm từ bút pháp đến đề tài, cũng như mạnh dạn bứt phá, thể nghiệm bản ngã, hòa nhập vào dòng chảy của cuộc sống hiện đại, của lịch sử, thông qua tác phẩm của mình.

Dĩ nhiên không phải tất cả, nhưng, trong số những tác giả trẻ hiện nay mà tôi biết, tôi dõi theo và có hứng thú luôn là những tác giả tự chọn con đường đi riêng biệt, khá trái chiều so với dòng chảy chung, thì lại tràn đầy nội lực. Tôi cảm thấy họ có thể đi được đường dài, họ đã/đang tiếp tục theo đuổi niềm đam mê sáng tạo đẹp đẽ đó với tất cả sức lực của mình.

Tôi những mong bản thân và những người cầm bút giữ được niềm hăng say ấy. Vì xét đến cùng, con đường của người cầm bút là con đường của hân hoan và cả tuyệt vọng, của cô đơn sáng tạo. Đôi khi, cơm áo vẫn khiến người trẻ phải tạm gác lại những hoài vọng chữ nghĩa để vun vén. Tôi, tuy thế, vẫn tin rằng, một khi người cầm bút có đam mê, có khao khát sống thêm những cuộc đời nhiều hơn một cuộc đời khác nữa, sẽ luôn đau đáu với thân phận con người, hẳn anh ta không thể dễ dàng phủi tay rời bỏ cuộc chơi được. Có cái gì đó như định mệnh.

Và với những người trẻ, vấn đề thần tượng văn chương, nói ngắn gọn, tôi không muốn thần tượng bất cứ ai, nhưng hẳn nhiên trong quá trình đọc và viết tôi vẫn phải tìm cảm hứng từ một vài tác giả nào đó mà tôi thích, có thể tôi sẽ học hỏi ở họ một vài thứ mà tôi thấy độc đáo, đặc biệt. Nhưng, có khi, tôi nghĩ, những người thầy của tôi lại chẳng ở đâu xa, họ ở chính ngay trong cuộc sống đời thường của tôi, từ những người bạn mà tôi có duyên được quen biết gặp gỡ, trải nghiệm và chia sẻ với họ về việc sáng tạo, về việc cảm nhận sự sáng tạo ở các thể loại khác nhau không chỉ là văn chương. Nếu có thể đưa ra một vài lựa chọn riêng về tác phẩm, tác giả mà tôi cảm thấy hứng thú. Chẳng hạn, đối với nền văn học đương đại hiện nay. Bởi vì cảm nhận thì mang tính nhất thời, có thể giai đoạn đó, tôi đọc tác phẩm đó, và tôi thấy thích nó, nhưng, chẳng hạn ở một giai đoạn khác, khi cảm quan và tâm thế tiếp nhận của tôi đã thay đổi, tôi có thể sẽ không thích tác phẩm đó nữa. Dĩ nhiên, một tác phẩm có thể để lại ấn tượng lâu dài thì hẳn là tác phẩm ấy phải gây cho tôi ấn tượng mạnh về ý niệm, về khả năng sáng tạo, bút pháp của tác giả, quan trọng nhất là nó có mang tầm tư tưởng đột phá mới mẻ hay không.

Ở đây, tôi sẽ không đề cập chi tiết tác phẩm mà mình yêu thích nhất, vì tôi… thích rất nhiều. Những tác phẩm khiến tôi thấy mình được trải nghiệm người thêm một kiếp sống khác, kể cả những tác phẩm thuần túy giải trí như của Dan Brown, những tác phẩm mang đậm triết thuyết, dù là bản thể luận hay nhận thức luận, như của Camus hay Sartre… đều khiến tôi thấy thích thú. Nhưng, chốt lại, tôi vẫn thích những tác phẩm văn chương mang tính phá cách, có chiều sâu về tư tưởng, triết thuyết. Đôi khi, đơn giản hơn, chỉ là sự thoáng qua về tiêu đề của một trước tác nào đấy mình có biết, hoặc đã đọc cũng đủ để lại ấn tượng, “Đời nhẹ khôn kham” hay “Buồn nôn” chẳng hạn. Cái giai điệu mà chẳng có âm thanh nào của nó cứ khiến mình nhức nhối và trở trăn. Những lúc ấy, với tư cách là một độc giả, tôi càng thấy trân trọng công việc của một người bếp núc chữ nghĩa.

T.B.K
(TCSH335/01-2017)

Thursday, January 19, 2017

Chùm thơ của Hào Thiện Chân


NIỀM TIN CỦA GIÓ


Xâu chuỗi ký ức
xếp thành một tràng hạt
mỗi viên ngọc là một niềm tin
ấn định của gió.
Tiếng nói vọng lên trong sâu thẳm
tâm hồn kẻ biết tin vào gió
hướng thổi và cường độ
đẩy tôi đi qua những khoảng trống.
Lấp đầy ước mơ.
Trái tim tuổi trẻ cần luôn hát vang
ngân giọng lá
vút cao bài ca chiến thắng
những tầng mây tận đỉnh trời.
Gió cho tôi niềm tin
trong muôn vàn hố vực
luôn nâng tôi bước
sức mạnh đôi cánh thiên thần.
Nếu không có gió
cuộc sống con người sẽ trôi về đâu?...



NGỒI ĐỢI LÁ RƠI

Khi tâm hồn mục rỗng
đời người là khoảng không
như chiếc lá chênh chông
sắp lìa cành. Tiếng động!...

Dòng sông như giấc mộng
trôi êm ả. Thẹn lòng
khi đời sang chương trống
kiếp mình là biển Đông?...

Ngồi lặng nghe gió lộng
khua một chiếc lá hồng
rẩy run. Từng nhịp sống
cồn cào chốn mênh mông.

Lá hồng ơi! Rơi không?
Cho tôi chờ chiếc bóng
đợi tháng ngày thinh không
nhẹ buông. Đau nhói lòng.

Ôi! Chiếc lá. Dòng sông
đừng rơi! Lá nghe không?
Cho tôi ngồi đợi trông
người tôi yêu. Theo chồng!...




SẠN

Ai bóp chết thời gian của tôi
bằng những lời chào đường mật
níu kéo tôi bằng tình cảm cũ mòn.
Im lặng là sự chết.
Cánh cửa nào mở lối
những bước đi loằng ngoằng
người đi không biết mình đi đâu.
Thời gian là cõi chết.
Ban mai. Tôi nào muốn gió
thổi mãi vào lồng ngực tôi
chìm vào tủi hổ.
Thời gian là lặng im.
Một ngày vô nghĩa
bay đi.
Không vướng một giọt mình!...



THỜI GIAN

Thời gian là vết bầm
năm tháng làm mỏi mòn giọng nói
tiếng ban mai chìm âm u nỗi niềm của đá
tôi biết mình yêu em.
Con sông cuộn dòng đục ngầu đỏ lự
mùa đông dòng sông nhớ em trào trực mắt tím
nỗi buồn xa xa nơi đại dương tôi ngóng chờ
mùi gió thoảng chút đêm.
Thời gian cứa vào tiếng tình ái
đời người như lá mạ
yêu đương là ngắm nắng mai hồng
em biết không?
Thời gian là vết bầm
năm tháng làm mỏi mòn giọng nói!...



NHÀ THƯỚC 01

Chiếc thước dựng đứng
lúc nào cũng cao hơn
nằm ngang.
Cuộc sống văn minh thời đại những tòa cao ốc
tôi sống trong một căn nhà tranh lụp xụp chốn quê.
Thước nào cao hơn?
Gió thổi mát mang tai tôi
một buổi chiều nắng mật
long lanh dòng sinh khí đất trời.
Một mình tôi sống
căn hộ
quạt gió thổi trụi tóc tôi.
Tôi không nghĩ những tòa nhà cao chọc trời
thước đo giá trị cuộc sống.
Hay chăng
ngày nào tôi cũng lên face
hút vào thân những dòng tin ngắn lạnh lùng
phát ra từ màn hình phẳng.
Trong một căn nhà thước thẳng trên trăm ngàn mét!....



NHÀ THƯỚC 02

Một tấc, hai tấc, ba tấc
những căn nhà được xây lên
bằng thước.
Chiếc thước thẳng đứng
cao hơn ngàn lần
thước nằm ngang.
Tôi không biết tìm kiếm gì
thế giới đầy rẫy những ngôi nhà bằng thước.
Ngày xưa
ba mẹ tôi cưới nhau
chôn vài cây cột chặt đại ngoài rừng
lợp vài tấm lá tranh
hay lá dừa.
Ngôi nhà được xây lên mà không cần dùng thước...
Ba mẹ tôi vẫn sống
hết cuộc đời.
Ngày mai tôi không biết
con tôi sẽ suy nghĩ gì về tôi
khi chúng sống trong một thể giới
xung quanh là những ngôi nhà chọc trời...



Friday, January 6, 2017

Giải thưởng thơ Du Tử Lê 2016




Trò chuyện với nhà thơ Nguyễn Thị Thuỳ Linh đầu năm mới 2017

Năm 2016 là một năm thành công của nhà thơ trẻ Nguyễn Thị Thuỳ Linh, chị được Giải Nhất cuộc thi thơ Lục bát và Giải nhì Cuộc thi thơ của Tạp chí Văn nghệ Quân đội, xuất bản tập truyện do chị chuyển ngữ từ các tác phẩm của nhà văn Nhà văn Milutin Đuričković, một kết quả đáng kể đối với một cô gái đang tuổi ngoài 20 trong lĩnh vực nghệ thuật văn chương. Chúng tôi có cuộc trò chuyện từ xa với Nguyễn Thị Thuỳ Linh. 


Như Quỳnh de Prelle: Trong một chuyên đề thi ca, cô gái của thành phố hoa phượng đỏ chia sẻ, chị đến với thơ ca để viết ra những nỗi lòng trong đời sống, như những cuộc trò chuyện mà nhiều lúc không nói ra được không giãi bày được, vậy sau những giải thưởng này, chị có xác định con đường chuyên nghiệp dành cho văn chương không, hay viết như một cuộc du hành thôi? 

Thùy Linh: Tôi chỉ có thể nói rằng, mình đến với văn chương như một cái duyên. Đặc biệt là thi ca cho tôi thấy được ánh sáng, trí tuệ và những điều bí ẩn. Tôi coi thi ca như một người tình thủy chung, không bởi giải thưởng hay một sự vinh danh nào, chỉ bởi duy nhất một điều là tôi yêu. Đơn giản là thế. Tôi sáng tác ra những bài thơ và những bài thơ cũng như sinh ra muôn vẻ tôi, tôi muốn dành cho thơ tất cả sự trân trọng và nghiêm túc.

Như Quỳnh de Prelle: Trẻ trung, lý trí, là những gì tôi nhận thấy ở cô gái xinh đẹp viết thơ, chuyển ngữ các tác phẩm thi ca sang tiếng Việt, một thế hệ mà chúng ta thấy sự mạnh mẽ ở đời sống và những định hình rõ rệt, theo chị, văn chương của thế hệ chúng ta đang ở những hy vọng nào? 

Thùy Linh: Tôi nhận thấy các hoạt động văn chương của giới trẻ hiện nay đang nở rộ đấy chứ. Nhiều trào lưu, khuynh hướng, đa phong cách, thể nghiệm, khả năng ngoại ngữ và tiếp cận thông tin theo xu hướng mở cũng là một lợi thế đối với các cây bút trẻ.

Như Quỳnh de Prelle: Khi viết, chị chú ý đến trào lưu hay bút pháp, hay tư tưởng nào quyết định chị đặt bút, ví dụ như thơ, giữa những lộn xộn, hổ lốn của những cuộc ghép từ, gom nhặt của rất nhiều tạng đang tồn tại hiện nay với người viết trẻ hay những mơ hồ, bóng tối, sự giả vờ nhân danh nghệ thuật cái đẹp, đem những cảm xúc dối trá… thành tác phẩm. 

Thùy Linh: Ồ, tôi chỉ viết khi lòng thật sự bị hối thúc. Tôi đã nhận ra sự thất bại khi cố trở thành một “kẻ thợ” trong nghệ thuật, tôi sợ nhất là phải cố nhào nặn thơ theo công thức nào đó, rồi thêm vào đủ thứ gia vị, màu sắc… Đối với tôi, mỗi sáng tạo là một điều mới mẻ, vì thế khi sáng tác tôi thích phá vỡ các rào cản. Kinh nghiệm cho tôi thấy, sáng tạo và riêng biệt luôn đem đến sự thăng hoa. Nhưng tất nhiên, nó phải xuất phát từ chính cảm xúc thật và sự nhìn thấy, cảm nhận rõ (dù trong chiều kích của tưởng tượng). 

Như Quỳnh de Prelle: Chị viết được cả lục bát, viết được cả thơ tự do, sự kết hợp của truyền thống và sự hiện diện của thơ mới, hiện đại, có khi khó khăn cho chị khi viết hay những giải thưởng cho chị những động lực để sáng tạo, viết ra theo một yêu cầu cụ thể. 

Thùy Linh: Có câu “Văn mình, vợ người”, nhưng có lẽ tôi được đặc ân là có thể nhận ra những điểm hạn chế trong các tác phẩm của mình. Ngay từ khi mới cầm bút, tôi chưa bao giờ bị ru ngủ trong cái tự huyễn là “thơ mình hay”, có những bài thơ giờ đọc lại khiến tôi thấy xấu hổ vì sao nó dở vậy! (cười) Và tôi biết cái dở đó là gì: cảm xúc chưa tới độ, không có thần thái, ý tưởng ngô nghê… Từ những thất vọng ấy đã đem đến cho tôi những kinh nghiệm để đời sau này: chỉ viết khi thật sự muốn viết. Tôi cũng bắt đầu từ thể thơ truyền thống (lục bát). Một thời gian dài tôi chỉ viết lục bát vì đơn giản lúc đó tôi viết tự do rất dở. Ôi, có lẽ phải cảm ơn cuộc đời đã cho tôi tự thấy được cái dở để mà đi tìm cái hay (cười). Và sau này, sau những lần loại bỏ dần cái dở ấy, tôi đã mạnh dạn chuyển hẳn sang vùng đất mới là tự do và cảm thấy tự tin hơn, thăng hoa hơn. 
Còn về giải thưởng, thú thực tôi gửi thơ dự thi cho vui, không nặng nề gì với nó đâu. Vì thơ tôi rất ít khi gửi báo, lại chưa in tập, thi thoảng rảnh chỉ bỏ ra ngắm nghía thôi, nên cũng mang chúng đi góp vui cho đỡ buồn(cười). Thật bất ngờ là chúng cũng biết trả ơn tôi bằng giải thưởng cơ đấy (cười lớn). Nhưng phải nói lại là, tôi viết thơ không vì giải thưởng, hay vì bất kỳ một định hướng nào.

Như Quỳnh de Prelle: Một ngày bình thường của chị? Chị dành thời gian viết như thế nào? 

Thùy Linh: Như tôi đã nói là tôi chỉ viết khi thật sự muốn viết. Nên dù rảnh mấy mà không muốn viết tôi cũng không viết, còn nhiều khi bận tối mắt hay đã đắp chăn đi ngủ rồi mà chợt có điều thôi thúc, tôi cũng phải chắt thời gian ra mà viết. Có lẽ đó là những lúc bị “hành”. Nhưng với người cầm bút, những khoảnh khắc “bị hành” ấy rất vi diệu và hạnh phúc, cần chớp lấy vì chắc nó không nhiều đâu.(cười) Đối với công việc dịch thuật, tôi vẫn làm đều đặn tới khi thấy mệt thì nghỉ.

Như Quỳnh de Prelle: Gia đình chị có ủng hộ con đường văn nghiệp không, giải thưởng có làm cho họ vui hay hy vọng ở chị trở thành một người nổi tiếng?

Thùy Linh: Thật ra đối với tôi, việc gia đình không ngăn cản đi theo con đường này đã là một niềm may mắn lắm rồi. Tôi biết ơn họ vì đã tạo điều kiện cho tôi được sống với đam mê, ý thích của mình; chứ việc ủng hộ tôi chưa dám chắc, vì thường những người yêu thương mình luôn muốn mình an yên, mà văn chương là con đường nhọc nhằn. Dầu gia đình không ai theo văn chương cả nhưng họ cũng vui vì tôi có chút thành tựu nhỏ. Còn việc họ có hy vọng tôi trở thành một người nổi tiếng không thì tôi cũng không biết nữa. (cười)

Chúc nhà thơ Nguyễn Thị Thuỳ Linh luôn tràn đầy năng lượng và cảm hứng sáng tạo. Mong chờ tập thơ đầu tay của chị trong năm 2017 này. 




Thursday, January 5, 2017

Thơ của Miên Di, Giải thưởng Văn nghệ Quân đội

Tháng 7 này
 
Tháng 7 này trên những chuyến xe
Có mùa Vu lan bao người về với mẹ
Con đã làm cha trong thành phố
Nhà mình vắng những về thăm
 
Tháng 7 này mùa Vu lan qua điện thoại
Con thành xa khi mẹ vẫn còn gần
Mái bếp dột đã thành quen với mẹ
Tiếng gà quê thành quạnh quẽ những trưa chiều
 
Tháng 7 này trên một chuyến xe
Có nải chuối quê, có tuổi già của mẹ
Con bận làm cha trong thành phố
Nên mẹ mang tuổi già đến để con thăm
 
Mẹ ru cháu bằng lời ru con lớn
Ru nết khóc khuya mẹ bảo rất giống mày
Con dễ ngủ trong lời ru chưa lạ
Tháng 7 này mẹ mang giấc ngủ đến cho con
 
Thành phố không tiếng gà quạnh quẽ
Tiếng còi xe thon thót giật mình
Căn chung cư không khoảng sân rau cỏ
Mẹ bên con, mà nỗi nhớ con cong thành nếp những buổi chiều
 
Tháng 7 này, biết còn nữa tháng 7 không
Buổi chiều như có gì muồn muộn
Mẹ rửa bát tiếng lanh canh còn thân thuộc
Tháng 7 này, mẹ mang mẹ đến để con thăm.

 
9291575e8e93cb325c7d74b2ef3617c1

Bạn
 
Nhiều lúc tưởng chẳng còn ai là bạn
loay hoay đành phải gọi chính tên mình
 
Ừ thì sống ai mà chẳng khổ
kẻ khổ tiền
người khổ chuyện công danh
mày có nhớ cái thằng hay ghẹo gái
nó lấy cô bé tao yêu
giờ nằm lạnh lẽo trên đồi
thương vợ nó mà tao không dám tới
sợ bạn mình sau cái chết vẫn còn đau
 
Đời vậy đó!
dài bao nhiêu cũng ngắn
có thương nhau đôi lúc phải lạnh lòng
biết bạn khổ mà không đành giúp
vì mẹ tao còn khổ gấp trăm lần
 
Ừ vậy đó!
nhiều khi như người cụt
dù hai tay vẫn quần quật với thường ngày
bạn bè vắng nhau cơn hoạn nạn
vì tối về còn phải bế con
vì phải sống như thằng chết nhát
vì phải hèn để tròn bổn phận làm cha
 
Tao vẫn nhớ cái thằng nhiều khát vọng
mớ ước mơ dễ phủ được thế thời
giờ phụ vợ bưng nỗi buồn xó bếp
thương nó cái nhìn vẫn khao khát như xưa
 
Đám bạn mình cũng có đứa làm quan
cũng xông xênh
cũng người đời nể sợ
vậy mà vẫn thấy thương đời nó
bà Sáu, chú Tư ngày ngày gọi chửi
đẽo gọt lương tâm để vừa với chỗ ngồi
 
Rồi có đứa anh hùng nộp thuế
bỗng hóa tội đồ khi lỡ chuyến kinh doanh
chết giữa chiến chinh có sử xanh làm bia mộ
chết giữa thương trường tù ngục ghi danh
 
Nhiều lúc tưởng chẳng còn nhau là bạn
tao với mày chỉ là bữa cà phê
vài ly rượu dốc nỗi buồn cho cạn
không sao đâu!
mày hãy làm bạn với chính mày
tao cũng thế
còn chính tao là bạn
hiểu cho nhau điều này
để còn là bạn của nhau.
 
216

Vợ đi lấy chồng
 
Sau ngày khô rũ
Phố xá lại diện lên những bóng đèn
Sau một lần khô rũ
Em lại diện lên
 
Để quên đi những buồn vui trong căn nhà chỉ còn bình hoa
                                                                             trống rỗng
Bàn chải đánh răng vẫn một đôi trong chiếc ly chưa vỡ
Chỗ nằm lảng vảng hạnh phúc đã qua
Anh không dọn đi nổi hạnh phúc ngổn ngang trong
                                                                         căn phòng cũ
Khi va phải thói quen còn nhau
Đau điếng
 
Sau lần khô rũ
Em rồi cũng diện lên
Khoé môi cũ cười niềm vui mới
Khoé mắt cũ khóc cơn đau khác
Như tên chồng em bây giờ
Không phải tên anh
 
Anh vẫn khen nồi cá kho ngon
Khi em lỡ tay nhiều muối
Mà em mặn chát cả đời
Vì lỡ lấy anh
Để món ăn từng nấu cho anh, giờ nấu cho người đỡ đần em
                                                       điều anh không làm được
Có việc nào
Em bỗng nhớ anh không?
 
Dạy con học, chạnh lòng khi gặp phép chia không chia hết
Của cải lẻ, mình nhường nhau chẵn được
Nhưng không chia hết 7 ngày
Cho hai người đón con một lúc
Không thể chia mỗi lần con khóc
Cho cả hai cùng lúc dỗ dành
 
Có thay vui buồn thì vẫn phải buồn vui
Yêu từng cơn
Mà bên nhau cả cuộc
Hạnh phúc khi buồn là hạnh phúc rất vui
Em nhặt rau thấy phần bỏ đi, giống mình yêu thương nhau
                                                mà chỉ chọn lấy phần nào tươi tốt
Nên những ngày tháng chan chung nồi canh xanh ngọt
Mà riêng nhau ua úa nỗi niềm
Mình đã bỏ nhau khi còn chung bữa
Nhặt dần vui ra khỏi nỗi buồn
 
Vắng em sau yên xe
Anh chuyện trò với khoảng trống
Chiếc áo em mua anh vẫn còn đang mặc
Tấm áo bền hơn vết rách
Anh diện lên mình hạnh phúc đã qua.

 

Chùm thơ của Hồ Minh Tâm, giải tư Cuộc thi thơ của Tạp chí Văn nghệ Quân đội

Nhìn về phía gió
 
Linh ứng điều gì chẳng rõ
tôi nhìn về phía gió
những dấu hỏi treo ngang đường chân trời
lung linh - nắng
lung lay - nắng
khô dần
 
Biển & những câu thơ - lâu lắm rồi
những con tàu nhớ tiếng buồm xưa & những câu thơ - lâu lắm rồi
bãi cát dài đêm trăng no mắt em ... & những câu thơ - lâu lắm rồi
con còng gió giật mình
hốt hoảng trốn nhờ hang lạ
đầu sóng ngàn đời xưa
đầu sóng ngàn đời nay
đầu sóng ngàn đời sau
trắng loá
 
Tháng ba
tôi ngồi với Lâm
tôi ngồi với Diên
tôi ngồi với trái tim con tàu 628
tôi ngồi nghe tiếng đất liền tiếng biển
 
Họ kể:
Đêm là tàu. Cũng bình thường thôi anh. Trước biển. Nhiều khi ta
                                                                                                    bất lực mù loà
vợ là đêm trăng xa
ngày là tàu. Cũng bình thường thôi anh...
mẹ cha quê nhà là ngày gần gió bão...
cũng bình thường thôi anh
cũng bình thường thôi anh
thấm tháp gì đâu giữa lòng sâu biển nén chịu trăm điều
...
giữa trùng khơi, con tàu là con ngươi của sự thật
giữa trùng khơi, con tàu như một kí tự nhỏ nhoi giữa ngàn
                                                                                                      trang sách
...
628
hai ba bốn năm sáu bảy chủ nhật
981
hai ba bốn năm sáu bảy chủ nhật
những con số cũng bình thường,
                                                và dễ đọc
như mười ba lần căng da đỏ bầm vết xước
cắn răng ngậm biển vào trong
...
Cũng bình thường thôi anh
cũng bình thường thôi anh
 
Chúng tôi cười...
cửa sổ - nắng
long lanh
 
Biển tháng ba linh ứng một điều gì chẳng rõ
tôi tiễn linh hồn mình về với biển
gió khơi ùa vào
mùi xanh xanh.


1341688948617774463 574 0 

Mẹ của đêm
 
Mười năm hai mươi năm ba mươi năm
thiếu phụ mang đêm ra đầu làng
đợi

rụng từng đốt chân

cây đa đầu làng đã rụi
tấm khăn tro đôi mắt tro
đường làng từng đêm cháy
lắt lay người
khói bay
 
Chiến tranh qua lâu trên đầu đến thời rụng tóc
con trai độc nhất quả phụ anh hùng
từng đêm nghe
từng đêm biết…
nhưng con không về
mẹ chỉ là mẹ của đêm
đêm
 
Họ ồn ào
gian nhà mẹ
lặng câm

mẹ vẫn cứ mang đêm ra đầu làng
mẹ vẫn cứ mang đêm ra đầu làng
mẹ vẫn cứ mang đêm ra đầu làng
đợi
 
Đến khi đêm mang mẹ đi…

Chùm thơ của Nguyễn Thị Thuỳ Linh được giải nhì Cuộc thi thơ trên tạp chí Văn nghệ Quân đội

Khi anh nói yêu em
                                                                                               
Thế giới sẽ tốn thêm ít nhất một ngôn từ, một cách biểu hiện
Màn đêm mất đi ngữ nghĩa của màn đêm
Nó là sự cháy hết mình của nến
Em cuốn theo cục sáp sáng đến tận ngón chân
Càng thấy rõ ngoài kia thật tối
Một cô gái ôm khuôn mặt lát đầy gạch vỡ
Một bóng người cô đơn sợ hãi chạy qua mình
Một con mèo non yếu ớt đòi ti mẹ trong bãi sậy
Một bó hoa đã tắt thở trên tay
(Xin anh hãy để nó được thở trên mặt đất
Hơn là bị cắt ngang thân cho những điều lãng mạn)
Dẫu gì, em cũng không trong bằng giọt nước
Đừng nâng em cao hơn những cánh hoa
Ở đâu đó khu rừng của niềm tin
Đang bắt giữ những tên đốn hạ
Thôi em tự trấn an mình, hãy để nó mọc lên xanh tốt
 
Nụ hôn anh rảy nước thánh lên những ánh trăng
Em thấy mình mắc nợ vầng mây chưa kịp sáng
Tình yêu lấy đi nhiều hơi thở trong vũ trụ
Em chỉ muốn đơn giản như côn trùng
Yêu nhau bằng những khúc ca như lời than thở
Để không làm rã rời những kẻ không yêu
Để không làm bóng tối bị dồn lên sau lửa sáng
Hãy tắt nến và chôn hoa vào bình nước!
 
Ước gì anh nói yêu em mà thế giới vẫn vẹn nguyên như trước
Em tựa vào anh thành lá bạc hà…

yeu

 

La La bé bỏng
                         
                                                                      
La La đã thành con bướm nhỏ
Mặt đất tràn về những dấu chân đầy hoa
Dòng sữa non thấm giữa bình minh trắng
Lịm thơm cả cánh tay cò
 
La La đã thành con bướm nhỏ
Ôm ngọn cỏ mềm đong giọt sương
Tiếng chim hót gỉ gi có lọt qua những ô cửa đất
Giữa hồi chuông mê sảng học nói cười
 
La La đã thành con bướm nhỏ
Nấp sau bức màn mùa thu
Những cơn gió cũng trở nên ruột thịt
Mẹ tới đây rồi! Mẹ tới đây…
 
Căn phòng khum lại thành nôi
Những bà mụ tóc bạc bình yên đưa đẩy
Chiếc giường cũ rung rinh, mẹ cũng rung rinh
Ánh trăng bạc sôi trên chén thuốc
 
Mẹ tựa bức tranh vừa được quét sơn màu lành lặn
Tiếng bào thai như trái chín ru cây
Gió bắt rễ dọc chân tường và say đắm hát
Khúc huyền diệu dâng lên, phút chốc:
Những ngôi sao gối đầu lên nách lá
Những bầu ngực vươn trời lồng lộng
Những khúc ruột nối vào nhau vô tận
Những quả tim khô bắt đầu róc rách chảy
Những bàn tay mọc ngón và đan siết…

thu20113810482918 5

 
Mở cửa ngục

                                (Thương tặng...!)
 
 
Thế gian là cái ngục sáng một nửa
Đôi cánh con nhỏ xíu đậu trên vai mẹ
Thật trong suốt nhé! Sau cánh cửa
Đàn kiến tha đi những nỗi đau kéo dài lấp lánh
                                                                tới mùa thu bên kia
 
Bàn tay mẹ vàng hơn lá
Đỡ lấy con! Không một hình hài
Kia cánh cửa tự do rồi. Hương hoa đừng chậm trễ
Chung một bầu trời. Một tình yêu ngũ sắc. Một chông gai
 
Chiếc cánh con thổi gió. Toát ra mùi bánh sữa
Con cá bột hai vây non bơi vào dòng tóc mẹ
Mùi hương nào nâng con chơi khắp mùa thu này
Thế gian là cái ngục sáng một nửa
 
Con mở nốt cánh cửa tối trên gương mặt mẹ
Có tiếng kêu của một vũ trụ buồn
Có loài hoa mẹ chưa bao giờ thấy được
Có trăm ngàn câu hát đang hoàn thiện của con!
 
Ngục sáng rồi. Mẹ làm cây đuốc lớn
Dắt con về cái lò sưởi của nhân gian
Cánh vây con mỏng trên vai mẹ ấm dần và trong vắt
                                                                                        Vu Lan này
Mẹ đeo chiếc lá vàng trước ngực.

 

Wednesday, January 4, 2017

Búp bê song sinh tới Trái đất, Nguyễn Thị Thuỳ Linh chuyển ngữ






 






Maivanphan.com: Nhà xuất bản Hội Nhà văn VN vừa ấn hành cuốn sách viết cho thiếu nhi "Búp bê song sinh tới trái đất" của Nhà văn Milutin Đuričković (Cộng hòa Serbia), do Nhà thơ Nguyễn Thị Thùy Linh dịch từ bản tiếng Anh. Xin trân trọng gửi tới quý bạn đọc bài giới thiệu của tôi in trong cuốn sách này.

Maivanphan.com: Publishing House of Vietnam Writer’s Association have just published the children book called “The Twin Dolls to the Earth” of Writer Milutin Đuričković (Republic of Serbia), translated by Poet Nguyễn Thị Thùy Linh from English. Sincerely give to the esteem readers my introduction in this book.






Người dịch cuốn sách này là nhà thơ Nguyễn Thị Thùy Linh, sinh năm 1991, hiện sống và sáng tác tại TP. Hải Phòng. Cử nhân kinh tế - Đại học Kinh tế quốc dân Hà Nội. Cô từng đoạt Giải lục bát trăng Vàng (giải cao nhất) năm 2016 trong Cuộc thi thơ Lục Bát "Tổ quốc và Đạo pháp" do Báo Người Cao tuổi phối hợp với Website lucbat.com tổ chức, dưới sự bảo trợ của Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Nguyễn Thị Thùy Linh từng dịch nhiều thơ nước ngoài từ bản tiếng Anh sang tiếng Việt và đăng trên các báo văn học trong nước. Đó là thơ của các nhà thơ Raymond Keen (Hoa Kỳ), Lars Vargö (Thụy Điển), Rati Saxena (Ấn Độ), Metin Cengiz và Müesser Yeniay (Thổ Nhĩ Kỳ), Fethi Sassi (Tunisia), Asror Allayarov và Makhfuza Imamova (Uzbekistan), Dimitris P. Kraniotis (Hy Lạp)… Ngoài ra, cô còn dịch một số truyện ngắn của hai nữ nhà văn Mỹ Kate Chopin và Louis May Acott với bút danh Linh Đan.

Xin nồng nhiệt chúc mừng Nhà văn Milutin Đuričković đã đưa "Búp bê song sinh tới trái đất" đến với bạn đọc Việt Nam qua bản dịch của Nhà thơ Nguyễn Thị Thùy Linh!

Hải Phòng, 5/12/2016
M.V.P